روشهای تست و چکاپ قلب، اطلاعات بیشتری دربارهی وضعیت قلبتان را در اختیار شما و پزشکتان میگذارد و به شما کمک میکند تا بدانید که بهترین درمان برای شما کدام است. میخواهید بدانید که تست قلب چگونه انجام میشود؟ در اینجا میتوانید اطلاعاتی را دربارهی روشهای مختلف برای تست و چکاپ قلبتان کسب کنید.
اگر برای مشکل قلبیتان دارو مصرف میکنید، حتماً باید با پزشک، پرستار و یا هر فردی که تست برای شما انجام میدهد در میان بگذارید تا بدانید که آیا قبل از انجام تست قلب، نیاز به قطع مصرف این داروها دارید یا خیر و چه زمانی بعد از تست میتوانید مصرف آنها را از سر بگیرید.
روشهای تست قلب
آنژیوگرافی
آنژیوگرافی عروق کرونری قلب شامل یک لوله باریک است که وارد یک عروق شده و از مجرای عروق کرونری در نزدیکی قلب میگذرد. یک رنگ مخصوص از طریق لولهی مخصوص (کاتتر) به جریان خون تزریق میشود. با استفاده سایه روشنهایی که رنگ مخصوص ایجاد میکند، تصاویر رادیوگرافی از قلب و عروق کرونری گرفته میشود.
آنژیوگرام قلبی که گاهی با نام ” سونداژ قلبی” نیز شناخته میشود، ممکن است بعد از یک حملهی قلبی یا آنژین قلبی (صدری) انجام شود. در این روش، یک لولهی مخصوص وارد یک رگ واقع در کشالهی ران، بازو یا مچ دست میشود. این لوله، در داخل رگ به سمت بالا هدایت میشود تا به قلب برسد.
یک رنگ مخصوص، به عروق کرونری تزریق میکنند و عکس رادیوگرافی گرفته میشود. با نگاه به تصاویر رادیوگرافی، پزشک متوجه میشود که عروق کرونری در کدام نقطه و به چه مقدار گرفته یا مسدود شده است. این تصاویر همچنین نشان میدهند که قلب شما تا چه میزانی عمل پمپاژ را به درستی انجام میدهد. آنژیوگرافهای عروق کرونری قلب به پزشک کمک میکنند تا بهترین تصمیم را برای درمان شما در نظر بگیرد.
کنترل فشار خون
برای کنترل فشار خون، باید یک یونیت مخصوص سنجش فشار خون به مدت 24 ساعت به شما وصل باشد. این یونیت معمولاً فشار خونتان را به طور منظم میگیرد و ضربان قلبتان را اندازه گیری میکند.
آزمایشهای خون
آزمایشهای خون میتوانند به شما کمک کنند تا یک بیماری یا مشکل را تشخیص دهید یا برای کنترل فردی که بهتازگی مبتلا به بیماری قلبی شده است، مفید باشند. وقتی عضلات شما آسیب میبینند، مانند هنگامی که شما یک حمله قلبی دارید، بدن شما موادی را در خونتان آزاد میکند. آزمایش خون میتواند مقدار این مواد را اندازه بگیرد و نشان دهد که آیا عضلات قلب شما آسیب دیده است و یا در این صورت تا چه حدی آسیب دیده است.
همچنین، از آزمایش خون برای اندازهگیری سطح مواد دیگری در خونتان مانند چربی خون (کلسترول و تریگلیسیرید)، ویتامینها و مواد معدنی استفاده میشود. نمونه خون از یک مویرگ در دست شما گرفته میشود. سپس این نمونه در آزمایشگاه مورد آزمایش قرار میگیرد و نتیجه آن برای پزشک گزارش میشود و پزشک نتایج را برای شما توضیح خواهد داد.
اکوی قلبی
برای انجام این تست از امواج صوتی برای بررسی و مطالعهی ساختار قلب و عملکرد قلب و دریچههای آن استفاده میشود. در این تست، یک پروب (دستهی مخصوص) امواج صوتی را انتقال داده و ثبت میکند و تصاویر متحرکی از قلبتان را برروی یک کامپیوتر نشان میدهد.
تستهای تخصصی اکوی قلب عبارتاند از:
- استرس اکوکاردیوگرافی با کمک دوبوتامین که از آن برای سنجش عملکرد قلب در هنگام انجام ورزش استفاده میشود. در این تست دو اسکن انجام میشود: یک اسکن وقتی که در حال استراحت هستید انجام میشود و یک اسکن وقتی که تحت استرس و فشار هستید. اگر قادر به ورزش کردن نباشید، به شما دارویی میدهند (دوبوتامین) که در قلبتان واکنشی ایجاد میکند که گویا در حال ورزش کردن هستید.
- اکوکاردیوگرافی از راه مری (transoesophageal echocardiogram) (TOE)، نوع خاصی از تست اکو است که در آن، با وارد کردن یک پروب به داخل گلو (مری)، تصاویری از قلب گرفته میشود. این تصاویر برای مشاهده واضحتر از تصاویری هستند که با استفاده از یک پروب روی سینهتان (اکوی معمولی) به دست میآیند زیرا مری به قلبتان نزدیکتر است و دیوارهی قفسه سینه در جلوی راه عکسبرداری وجود ندارد.
تست نوار قلب
الکتروکاردیوگرام یا نوار قلب، پرکاربردترین تست برای مشکلات و بیماریها میباشد. یک دستگاه نوار قلب، ریتم قلبتان را از طریق الکترودهای چسبندهای که بروی سینه دستها و پاهایتان قرار میگیرند، روی یک نوار کاغذی ثبت میکند. این ثبت ریتم نشان میدهد که آیا ماهیچهی قلب آسیب دیده است و یا کمبود اکسیژن وجود دارد یا خیر.
تستهای تخصصی نوار قلب عبارتاند از:
- تست (تحمل) ورزش یا ETT شامل دو اسکن نوار قلب میشود، یک اسکن برای وقتی است که دارید ورزش میکنید و یک اسکن برای زمان استراحتتان است. برخی از مشکلات قلبی تنها هنگامی مشخص میشوند که قلبتان باید بیشتر کار کند. این تست نشان میدهد که قلبتان تا چه حدی میتواند استرس را تحمل کند.
- تست سرپایی امواج قلبی هولتر (holter monitoring) برای مشخص شدن هرگونه مشکل در ریتم قلب انجام میشود. برای انجام این تست، یک دستگاه کوچک و قابل حمل نوار قلب برای 24 یا 48 ساعت به شما بسته میشود و در طی این مدت ضربان و ریتم قلب شما ثبت میشود.
- ثبتکنندهی وقایع (Event monitoring)، برای ثبت ضربان قلبتان در هنگامی که دچار علائمی همچون سرگیجه، از حال رفتن، درد در ناحیهی سینه یا تپش قلب شدهاید به کار میرود. در صورت مشاهدهی این علائم، باید دکمهای را روی دستگاه فشار دهید تا شروع به ثبت کند.
مطالعات الکتروفیزیولوژیکی
مطالعات الکتروفیزیولوژیکی (EPS) برای سنجش فعالیت الکتریکی قلب انجام میشود. اگر آریتمی قلبی یا تپش دارید، ممکن است به این تست نیاز داشته باشید. مشابه روش آنژیوگرافی، در این تست نیز لولههای باریکی (کاتترهای الکترودی) در یک رگ و یا عروق و معمولاً در کشالهی ران وارد میشود. سپس این لولهها را بهآرامی به سمت قلب حرکت میدهند که در آنجا قبل را تحریک کرده و فعالیت الکتریکی قلب را ثبت میکنند.
تستهای اسکن پرفیوژن میوکارد
این تستها برای مشاهدهی وضعیت جریان خون به قلب مورد استفاده قرار میگیرند. برای انجام این تست، یک رنگ مخصوص برای سایه روشن کردن رگهای خونی در قلب تزریق میشود. سپس یک دستگاه بزرگ، با اسکن کردن ناحیهی سینه و جستجوی رنگ، تصاویری از قلبتان ایجاد میکند. این تست را میتوان قبل و بعد از ورزش نیز انجام داد تا تغییرات جریان خون به قلب در حین انجام ورزش مشاهده و بررسی شود.
تست تیلت (Tilt Table Test)
تست تیلت (Tilt Table Test) در صورتی استفاده میشود که به دفعات دچار ضعف شدهاید و برای تشخیص اینکه آیا این ضعفها میتوانند مرتبط با قلب باشند انجام میگیرد. برای انجام این تست روی یک میز مخصوص دراز میکشید که زاویهی آن به صورتی است که میتوانید دراز بکشید و یا بایستید و مانیتور فشار قلب و فشارخون به شما وصل میشود تا میزان ضربان قلب و فشارخونتان را نسبت به تغییر در وضعیت قرارگیری بدنتان ثبت کند. در طی انجام این تست ممکن است یک سوزن وریدی (IV) در دستتان تزریق کنند تا از طریق آن به شما دارو بدهند.
تست استرس ورزش
تست استرس ورزش (EST) که گاهی به آن تست ” ورزش” یا ” تردمیل” میگویند، نوعی تست نوار قلب است که در حین انجام ورزش انجام میشود. این تست به پزشک کمک میکند تا تشخیص دهد که قلبتان در هنگام فعالیت فیزیکی، چگونه کار میکند.
ام آر آی
در ام آر آی، از مگنتهای بسیار قوی و امواج رادیویی برای ایجاد تصاویری از قلبتان بر روی یک صفحهی کامپیوتری استفاده میشود. با این روش میتوان تصاویر بیحرکت و یا متحرکی را از قلبتان گرفت. گاهی اوقات، از یک رنگ مخصوص استفاده میکنند تا بخشهایی از قلب و عروق قلبی بهراحتی قابلدیدن شوند. با این تست، پزشک میتواند ساختار قلبتان و نحوهی عملکرد آن را ببینید و بنابراین میتواند بهترین درمان را برایتان در نظر بگیرد.
اسکن هستهای قلب
این تست اغلب با نامهای مختلفی مانند “اسکن تالیوم ورزشی”، “تست تردمیل ایزوتوپ دوگانه” یا “اسکن هستهای ورزشی” شناخته میشود. در این تست، یک ماده رادیواکتیو به نام “تریسر” یا “ردیاب” به خون شما تزریق میشود. این ماده به سمت قلب حرکت کرده و انرژی را آزاد میکند. سپس دوربینهای خاص از خارج بدن، تصاویری از این انرژی را ثبت میکنند.
این تصاویر به پزشک کمک میکنند تا میزان جریان خونی که به ماهیچههای قلب میرسد و عملکرد قلب در پمپاژ خون در حالت استراحت و هنگام فعالیت بدنی را بررسی کنند. همچنین این تست به پزشک کمک میکند تا بفهمد آیا ماهیچههای قلب دچار آسیب شدهاند یا خیر.
